Drinkwater wordt in Nederland streng bewaakt tot aan de watermeter, maar de kwaliteit kraanwater aan het tappunt hangt ook van je eigen installatie af. Achter die meter begint jouw leidingwerk, en dat telt net zo goed mee. Wat er tussen de meter en de kraan gebeurt, bepaalt of het water dat je inschenkt nog dezelfde kwaliteit heeft. Leidingmateriaal, temperatuur en de vraag hoe vaak het water doorstroomt, zijn daarbij de belangrijkste factoren.
Het materiaal in je muren
In oudere woningen komen nog koperen en soms loden leidingen voor. Lood is decennia geleden uit de nieuwbouw verdwenen, maar in een enkel vooroorlogs pand liggen er nog restanten, vaak als kort stuk tussen de meter en de eerste aftakking. Koper is onschadelijk, maar kan bij bepaalde waterkwaliteit en lange stilstand wat metaal afgeven. Moderne installaties werken meestal met kunststof of meerlagenbuis.
Wie niet weet wat er achter de wanden ligt, kan de installatie laten inventariseren; bij Loodgieter Veenstra wordt bijvoorbeeld gekeken naar materiaal, aftakkingen en ongebruikte leidingen die eruit kunnen. Dat levert doorgaans een duidelijker beeld op dan zelf gokken op basis van het bouwjaar van de woning.
Stilstaand water is het echte probleem
Water dat lang in een leiding blijft staan, warmt op tot kamertemperatuur en verliest zijn frisheid. In leidingen die nauwelijks gebruikt worden, kunnen bacteriën zich vermeerderen, vooral als de temperatuur lauwwarm blijft. Legionella krijgt de meeste kans in warmwatersystemen die niet heet genoeg zijn en in kranen of douches die weken niet gebruikt worden. Een gastenbadkamer, een buitenkraan of een tweede toilet zijn daarom eerder een aandachtspunt dan de keukenkraan die je dagelijks openzet.
Wat je zelf kunt doen
- Laat de kraan kort doorlopen als je hem een dag of langer niet hebt gebruikt en gebruik dat eerste water niet om te drinken
- Spoel na een vakantie alle kranen en de douche ruim door, bij voorkeur met warm water en zonder rondvliegende nevel
- Gebruik voor koken en thee altijd koud water, want warmwater staat langer stil en is warmer geweest
- Maak perlators en doucheslangen periodiek schoon of vervang ze
- Laat ongebruikte, afgetakte leidingen bij een verbouwing weghalen in plaats van dichtzetten
Wanneer je het laat nakijken
Een bruine of melkachtige kleur, een metaalachtige smaak die niet verdwijnt na doorspoelen, of een duidelijk lagere druk dan voorheen zijn redenen om verder te kijken. Hetzelfde geldt als je warmwatertoestel op een lage temperatuur staat ingesteld om energie te sparen, terwijl er ook zelden gebruikte tappunten in huis zijn. Meld een verandering die in de hele straat speelt eerst bij het drinkwaterbedrijf; blijft het bij jouw woning, dan zit het in de eigen installatie.
Doorstroming en het juiste materiaal doen het grootste deel van het werk. Wie dat op orde heeft, hoeft zich over filters en flessen doorgaans geen zorgen te maken.